شناسه حدیث :  ۳۷۱۴۷۵

  |  

نشانی :  معاني الأخبار  ,  جلد۱  ,  صفحه۴۵  

عنوان باب :   أَبْوَاَبُ اَلْكِتَابِ باب معنى حروف الجمل

معصوم :   امام باقر (علیه السلام)

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ إِسْحَاقَ رَحِمَهُ اَللَّهُ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ اَلْهَمْدَانِيُّ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ قَالَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَبْدِ اَللَّهِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ عَبْدِ اَللَّهِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَ حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ عَيَّاشٍ اَلْقَطَّانُ عَنْ أَبِي اَلْجَارُودِ زِيَادِ بْنِ اَلْمُنْذِرِ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ اَلْبَاقِرِ عَلَيهِمُ السَّلاَمُ قَالَ: لَمَّا وُلِدَ عِيسَى اِبْنُ مَرْيَمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ كَانَ اِبْنَ يَوْمٍ كَأَنَّهُ اِبْنُ شَهْرَيْنِ فَلَمَّا كَانَ اِبْنَ سَبْعَةِ أَشْهُرٍ أَخَذَتْ وَالِدَتُهُ بِيَدِهِ وَ جَاءَتْ بِهِ إِلَى اَلْكُتَّابِ فَأَقْعَدَتْهُ بَيْنَ يَدَيِ اَلْمُؤَدِّبِ فَقَالَ اَلْمُؤَدِّبُ قُلْ بِسْمِ اَللّٰهِ اَلرَّحْمٰنِ اَلرَّحِيمِ فَقَالَ عِيسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ بِسْمِ اَللّٰهِ اَلرَّحْمٰنِ اَلرَّحِيمِ فَقَالَ لَهُ اَلْمُؤَدِّبُ قُلْ أَبْجَدْ فَرَفَعَ عِيسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ رَأْسَهُ فَقَالَ فَهَلْ تَدْرِي مَا أَبْجَدْ فَعَلاَهُ بِالدِّرَّةِ لِيَضْرِبَهُ فَقَالَ يَا مُؤَدِّبُ لاَ تَضْرِبْنِي إِنْ كُنْتَ تَدْرِي وَ إِلاَّ فَسَلْنِي حَتَّى أُفَسِّرَ لَكَ قَالَ فَسِّرْهُ لِي قَالَ عِيسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ اَلْأَلْفُ آلاَءُ اَللَّهِ وَ اَلْبَاءُ بَهْجَةُ اَللَّهِ وَ اَلْجِيمُ جَمَالُ اَللَّهِ وَ اَلدَّالُ دِينُ اَللَّهِ هَوَّزْ هَاءْ هَوْلُ جَهَنَّمَ وَ اَلْوَاوُ وَيْلٌ لِأَهْلِ اَلنَّارِ وَ اَلزَّايُ زَفِيرُ جَهَنَّمَ حُطِّي حُطَّتِ اَلْخَطَايَا عَنِ اَلْمُسْتَغْفِرِينَ كَلَمَنْ كَلاَمُ اَللَّهِ لاٰ مُبَدِّلَ لِكَلِمٰاتِهِ سَعْفَصْ صَاعٌ بِصَاعٍ وَ اَلْجَزَاءُ بِالْجَزَاءِ قَرَشَتْ قَرَشَهُمْ جَهَنَّمُ فَحَشَرَهُمْ فَقَالَ اَلْمُؤَدِّبُ أَيَّتُهَا اَلْمَرْأَةُ خُذِي بِيَدِ اِبْنِكِ فَقَدْ عُلِّمَ فَلاَ حَاجَةَ لَهُ فِي اَلْمُؤَدِّبِ.
زبان ترجمه:

معانی الأخبار / ترجمه شاهرودی ;  ج ۱  ص ۱۰۲

1-أبى الجارود از امام باقر عليه السلام نقل كرده است كه فرمود:چون عيسى ابن مريم متولّد گرديد رشدش چنان سريع بود كه نوزاد يك روزه به طفل دو ماهه مى‌ماند،هنگامى كه به هفت ماهگى رسيد مادرش او را به مدرسه(مكتب)نزد معلّم برد و مقابل آموزگار نشاند،معلّمش به او گفت بگو:«بسم اللّٰه الرّحمن الرّحيم»،عيسى بيدرنگ گفت:«بسم اللّٰه الرّحمن الرّحيم»آموزگار گفت:بگو «أبجد»عيسى سر برآورد و گفت:آيا تو مى‌دانى«أبجد»يعنى چه‌؟معلّم(كه خشمگين شده بود)تازيانه را بلند كرد تا او را بزند،عيسى گفت:استاد،جواب من با كتك نيست چنانچه آن را مى‌دانى بگو!و اگر نمى‌دانى سؤال كن تا به تو ياد دهم،معلّم جواب داد:بگو!عيسى عليه السلام فرمود:«أبجد»از چهار حرف تركيب شده است كه هر كدام معناى خاصّى دارد.«الف»-آلاء-عطاهاى خدا و«با»-بهجت -نيكوئى و شادمانى خدا است.«جيم»جمال و زيبائى پروردگار،«دال»دين و آئين قادر متعال مى‌باشد.امّا«هوّز»،«ها»هول و ترس از دوزخ است.«واو»- ويل-واى بر جهنّميان.«زاى»-زفير-سختى دم و زوزۀ شعله‌هاى آتش جهنم است.«حطّى»كنايه از فرو ريختن خطاها(گناهانى كه از روى عمد نباشد)از آمرزش خواهان،«كلمن»كلام خدا است كه دگرگون نشود.«سعفص»متاعى كه با پيمانه‌اى اندازه‌گيرى مى‌شود بايد با آن برابر باشد،عدالت بايد رعايت شود.«قرشت»جهنّم آنان را فرو پيچيده و محشور كرده است،و وقتى سخن عيسى به اينجا رسيد،آموزگار رو به مريم نموده گفت:اى زن دست پسرت را بگير و از اينجا ببر او دانشمند است و نيازى به آموزگار ندارد.

divider