شناسه حدیث :  ۳۱۴۳۱۳

  |  

نشانی :  الخرائج و الجرائح  ,  جلد۱  ,  صفحه۳۷۲  

عنوان باب :   الجزء الأول الباب العاشر في معجزات الإمام محمد بن علي التقي عليه السّلام

معصوم :   امام جواد (علیه السلام)

وَ مِنْهَا: أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ إِبْرَاهِيمَ اَلْجَعْفَرِيَّ رَوَى عَنْ حَكِيمَةَ بِنْتِ اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَتْ : لَمَّا تُوُفِّيَ أَخِي مُحَمَّدُ بْنُ اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلاَمُ صِرْتُ يَوْماً إِلَى اِمْرَأَتِهِ أُمِّ اَلْفَضْلِ بِسَبَبٍ اِحْتَجْتُ إِلَيْهَا فِيهِ قَالَتْ فَبَيْنَا نَحْنُ نَتَذَاكَرُ فَضْلَ مُحَمَّدٍ وَ كَرَمَهُ وَ مَا أَعْطَاهُ اَللَّهُ مِنَ اَلْعِلْمِ وَ اَلْحِكْمَةِ إِذْ قَالَتِ اِمْرَأَتُهُ أُمُّ اَلْفَضْلِ يَا حَكِيمَةُ أُخْبِرُكِ عَنْ أَبِي جَعْفَرِ بْنِ اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلاَمُ بِأُعْجُوبَةٍ لَمْ يَسْمَعْ أَحَدٌ مِثْلَهَا قُلْتُ وَ مَا ذَاكِ قَالَتْ إِنَّهُ كَانَ رُبَّمَا أَغَارَنِي مَرَّةً بِجَارِيَةٍ وَ مَرَّةً بِتَزْوِيجٍ فَكُنْتُ أَشْكُو إِلَى اَلْمَأْمُونِ فَيَقُولُ يَا بُنَيَّةِ اِحْتَمِلِي فَإِنَّهُ اِبْنُ رَسُولِ اَللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَبَيْنَا أَنَا ذَاتَ لَيْلَةٍ جَالِسَةٌ إِذْ أَتَتِ اِمْرَأَةٌ فَقُلْتُ مَنْ أَنْتِ وَ كَأَنَّهَا قَضِيبُ بَانٍ أَوْ غُصْنُ خَيْزُرَانٍ قَالَتْ أَنَا زَوْجَةٌ لِأَبِي جَعْفَرٍ قُلْتُ مَنْ أَبُو جَعْفَرٍ . قَالَتْ مُحَمَّدُ بْنُ اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلاَمُ وَ أَنَا اِمْرَأَةٌ مِنْ وُلْدِ عَمَّارِ بْنِ يَاسِرٍ . قَالَتْ فَدَخَلَ عَلَيَّ مِنَ اَلْغَيْرَةِ مَا لَمْ أَمْلِكْ نَفْسِي فَنَهَضْتُ مِنْ سَاعَتِي فَصِرْتُ إِلَى اَلْمَأْمُونِ وَ قَدْ كَانَ ثَمِلاً مِنَ اَلشَّرَابِ وَ قَدْ مَضَى مِنَ اَللَّيْلِ سَاعَاتٌ فَأَخْبَرْتُهُ بِحَالِي وَ قُلْتُ إِنَّهُ يَشْتِمُنِي وَ يَشْتِمُكَ وَ يَشْتِمُ اَلْعَبَّاسَ وَ وُلْدَهُ قَالَتْ وَ قُلْتُ مَا لَمْ يَكُنْ. فَغَاظَهُ ذَلِكِ مِنِّي جِدّاً وَ لَمْ يَمْلِكْ نَفْسَهُ مِنَ اَلسُّكْرِ وَ قَامَ مُسْرِعاً فَضَرَبَ بِيَدِهِ إِلَى سَيْفِهِ وَ حَلَفَ أَنَّهُ يُقَطِّعُهُ بِهَذَا اَلسَّيْفِ مَا بَقِيَ فِي يَدِهِ وَ صَارَ إِلَيْهِ قَالَتْ فَنَدِمْتُ عِنْدَ ذَلِكِ وَ قُلْتُ فِي نَفْسِي مَا صَنَعْتُ هَلَكْتُ وَ أَهْلَكْتُ قَالَتْ فَعَدَوْتُ خَلْفَهُ لِأَنْظُرَ مَا يَصْنَعُ فَدَخَلَ إِلَيْهِ وَ هُوَ نَائِمٌ فَوَضَعَ فِيهِ اَلسَّيْفَ فَقَطَّعَهُ قِطْعَةً قِطْعَةً ثُمَّ وَضَعَ اَلسَّيْفَ عَلَى حَلْقِهِ فَذَبَحَهُ وَ أَنَا أَنْظُرُ إِلَيْهِ وَ يَاسِرٌ اَلْخَادِمُ وَ اِنْصَرَفَ وَ هُوَ يُزَبِّدُ مِثْلَ اَلْجَمَلِ. قَالَتْ فَلَمَّا رَأَيْتُ ذَلِكِ هَرَبْتُ عَلَى وَجْهِي حَتَّى رَجَعْتُ إِلَى مَنْزِلِ أَبِي فَبِتُّ بِلَيْلَةٍ لَمْ أَنَمْ فِيهَا إِلَى أَنْ أَصْبَحْتُ. قَالَتْ فَلَمَّا أَصْبَحْتُ دَخَلْتُ إِلَيْهِ وَ هُوَ يُصَلِّي وَ قَدْ أَفَاقَ مِنَ اَلسُّكْرِ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَمِيرَ اَلْمُؤْمِنِينَ هَلْ تَعْلَمُ مَا صَنَعْتَ اَللَّيْلَةَ قَالَ لاَ وَ اَللَّهِ فَمَا اَلَّذِي صَنَعْتُ وَيْلَكِ. قُلْتُ فَإِنَّكَ صِرْتَ إِلَى اِبْنِ اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلاَمُ وَ هُوَ نَائِمٌ فَقَطَّعْتَهُ إِرْباً إِرْباً وَ ذَبَحْتَهُ بِسَيْفِكَ وَ خَرَجْتَ مِنْ عِنْدِهِ قَالَ وَيْلَكِ مَا تَقُولِينَ قُلْتُ أَقُولُ مَا فَعَلْتَ. فَصَاحَ يَا يَاسِرُ وَ قَالَ مَا تَقُولُ هَذِهِ اَلْمَلْعُونَةُ وَيْلَكَ قَالَ صَدَقَتْ فِي كُلِّ مَا قَالَتْ قَالَ إِنّٰا لِلّٰهِ وَ إِنّٰا إِلَيْهِ رٰاجِعُونَ هَلَكْنَا وَ اِفْتَضَحْنَا وَيْلَكَ يَا يَاسِرُ بَادِرْ إِلَيْهِ فَأْتِنِي بِخَبَرِهِ. فَرَكَضَ إِلَيْهِ ثُمَّ عَادَ مُسْرِعاً فَقَالَ يَا أَمِيرَ اَلْمُؤْمِنِينَ اَلْبُشْرَى قَالَ فَمَا وَرَاكَ قَالَ دَخَلْتُ إِلَيْهِ فَإِذَا هُوَ قَاعِدٌ يَسْتَاكُ وَ عَلَيْهِ قَمِيصٌ وَ دُوَّاجٌ فَبَقِيتُ مُتَحَيِّراً فِي أَمْرِهِ ثُمَّ أَرَدْتُ أَنْ أَنْظُرَ إِلَى بَدَنِهِ هَلْ فِيهِ شَيْءٌ مِنَ اَلْأَثَرِ فَقُلْتُ لَهُ أُحِبُّ أَنْ تَهَبَ لِي هَذَا اَلْقَمِيصَ اَلَّذِي عَلَيْكَ [وَ] أَتَبَرَّكَ بِهِ. فَنَظَرَ إِلَيَّ وَ تَبَسَّمَ كَأَنَّهُ عَلِمَ مَا أَرَدْتُ بِذَلِكَ فَقَالَ أَكْسُوكَ كِسْوَةً فَاخِرَةً فَقُلْتُ لَسْتُ أُرِيدُ غَيْرَ هَذَا اَلْقَمِيصِ اَلَّذِي عَلَيْكَ فَخَلَعَهُ وَ كَشَفَ لِي بَدَنَهُ كُلَّهُ فَوَ اَللَّهِ مَا رَأَيْتُ أَثَراً فَخَرَّ اَلْمَأْمُونُ سَاجِداً وَ وَهَبَ لِيَاسِرٍ أَلْفَ دِينَارٍ وَ قَالَ اَلْحَمْدُ لِلَّهِ اَلَّذِي لَمْ يَبْتَلِنِي بِدَمِهِ. ثُمَّ قَالَ يَا يَاسِرُ أَمَّا مَجِيءُ هَذِهِ اَلْمَلْعُونَةِ إِلَيَّ وَ بُكَاؤُهَا بَيْنَ يَدَيَّ فَأَذْكُرُهُ وَ أَمَّا مُضِيِّي إِلَيْهِ فَلَسْتُ أَذْكُرُهُ فَقَالَ يَاسِرٌ يَا مَوْلاَيَ وَ اَللَّهِ مَا زِلْتَ تَضْرِبُهُ بِسَيْفِكَ وَ أَنَا وَ هَذِهِ نَنْظُرُ إِلَيْكَ وَ إِلَيْهِ حَتَّى قَطَّعْتَهُ قِطْعَةً قِطْعَةً ثُمَّ وَضَعْتَ سَيْفَكَ عَلَى حَلْقِهِ فَذَبَحْتَهُ وَ أَنْتَ تُزَبِّدُ كَمَا يُزَبِّدُ اَلْبَعِيرُ. فَقَالَ اَلْحَمْدُ لِلَّهِ ثُمَّ قَالَ لِي وَ اَللَّهِ لَئِنْ عُدْتِ بَعْدَهَا فِي شَيْءٍ مِمَّا جَرَى لَأَقْتُلَنَّكِ ثُمَّ قَالَ لِيَاسِرٍ اِحْمِلْ إِلَيْهِ عَشَرَةَ آلاَفِ دِينَارٍ وَ قُدْ إِلَيْهِ اَلشِّهْرِيَّ اَلْفُلاَنِيَّ وَ سَلْهُ اَلرُّكُوبَ إِلَيَّ وَ اِبْعَثْ إِلَى اَلْهَاشِمِيِّينَ وَ اَلْأَشْرَافِ وَ اَلْقُوَّادِ لِيَرْكَبُوا مَعَهُ إِلَى عِنْدِي وَ يَبْدَءُوا بِالدُّخُولِ إِلَيْهِ وَ اَلتَّسْلِيمِ عَلَيْهِ. فَفَعَلَ يَاسِرٌ ذَلِكِ وَ صَارَ اَلْجَمِيعُ بَيْنَ يَدَيْهِ وَ أَذِنَ لِلْجَمِيعِ بِالدُّخُولِ وَ قَالَ يَا يَاسِرُ هَذَا كَانَ اَلْعَهْدُ بَيْنِي وَ بَيْنَهُ قُلْتُ يَا اِبْنَ رَسُولِ اَللَّهِ لَيْسَ هَذَا وَقْتَ اَلْعِتَابِ فَوَ حَقِّ مُحَمَّدٍ وَ عَلِيٍّ مَا كَانَ يَعْقِلُ مِنْ أَمْرِهِ شَيْئاً. فَأَذِنَ لِلْأَشْرَافِ كُلِّهِمْ بِالدُّخُولِ إِلاَّ عَبْدَ اَللَّهِ وَ حَمْزَةَ اِبْنَيِ اَلْحَسَنِ لِأَنَّهُمَا كَانَا وَقَعَا فِيهِ عِنْدَ اَلْمَأْمُونِ يَوْماً وَ سَعَيَا بِهِ مَرَّةً بَعْدَ أُخْرَى ثُمَّ قَامَ فَرَكِبَ مَعَ اَلْجَمَاعَةِ وَ صَارَ إِلَى اَلْمَأْمُونِ فَتَلَقَّاهُ وَ قَبَّلَ مَا بَيْنَ عَيْنَيْهِ وَ أَقْعَدَهُ عَلَى اَلْمَقْعَدِ فِي اَلصَّدْرِ وَ أَمَرَ أَنْ يَجْلِسَ اَلنَّاسُ نَاحِيَةً فَخَلاَ بِهِ فَجَعَلَ يَعْتَذِرُ إِلَيْهِ فَقَالَ لَهُ أَبُو جَعْفَرٍ عَلَيْهِ السَّلاَمُ لَكَ عِنْدِي نَصِيحَةٌ فَاسْمَعْهَا مِنِّي قَالَ هَاتِهَا. قَالَ أُشِيرُ عَلَيْكَ بِتَرْكِ اَلشَّرَابِ اَلْمُسْكِرِ فَقَالَ فِدَاكَ اِبْنُ عَمِّكَ قَدْ قَبِلْتُ نُصْحَكَ .
زبان ترجمه:

جلوههای اعجاز معصومین علیهم السلام ;  ج ۱  ص ۳۰۲

2-محمّد بن ابراهيم جعفرى از حكيمه دختر امام رضا-عليه السّلام-روايت مى‌كند كه گفت: وقتى كه برادرم امام محمّد تقى-عليه السّلام-از دنيا رفت، بخاطر نيازى كه داشتم پيش همسرش ام الفضل رفتم و با هم در بارۀ فضايل و كرامات و علم و حكمتى كه خدا به او داده بود، سخن گفتيم تا اينكه ام الفضل گفت: اى حكيمه! مى‌خواهى در بارۀ ابو جعفر-عليه السّلام-چيز عجيبى را به تو خبر دهم كه احدى مثل آن را نشنيده باشد؟ گفتم: آن چيست‌؟ گفت: چه بسا ابو جعفر-عليه السّلام-با گرفتن كنيزى يا ازدواجى مرا ناراحت مى‌كرد. و من به مأمون شكايت مى‌كردم و او در جوابم مى‌گفت: دخترم! تحمل كن؛ چون او فرزند رسول خداست. تا اينكه شبى نشسته بودم كه زنى زيبا و بلند قامت-كه به شاخۀ خيزران مى‌ماند-آمد. گفتم: تو كيستى‌؟ گفت: همسر ابو جعفر هستم. پرسيدم: كدام ابو جعفر؟ گفت: ابو جعفر، فرزند رضا-عليه السّلام-و من زنى از فرزندان عمّار ياسر مى‌باشم. در اين هنگام چنان ناراحت شدم كه نتوانستم خودم را نگهدارم. لذا برخاستم و پيش مأمون رفتم. پاسى از شب گذشته بود و مأمون در اثر شراب خوارى، هنوز مست بود. جريان را به او گفتم و اضافه كردم كه: ابو جعفر-عليه السّلام-به من و تو ناسزا گفت و عباس و فرزندانش را به باد فحش گرفت. و هر چه توانستم به مأمون گفتم. مأمون بخاطر سخنان من خشمگين شد و چون مست بود، نتوانست خودش را نگهدارد. شمشيرش را برداشت و با سرعت روانه شد و قسم خورد كه ابو جعفر را با اين شمشير قطعه-قطعه خواهد كرد.از اين رو، من پشيمان شدم و با خودم گفتم: اين چه كارى بود كه من كردم! هم خودم و هم او را هلاك نمودم. لذا به دنبال مأمون دويدم تا ببينم چه مى‌كند. مأمون بر حضرت وارد شد و او خوابيده بود. شمشير را روى حضرت نهاد و زد و بدن امام را قطعه-قطعه كرد، سپس گلوى مبارك آن حضرت را بريد. من و ياسر خادم، نگاه مى‌كرديم. مأمون برگشت در حالى كه مانند شتر نعره مى‌زد. ام الفضل مى‌گويد: وقتى كه اين را ديدم با ناراحتى به منزل پدرم آمدم و شب را تا صبح نتوانستم بخوابم. هنگام صبح، خدمت پدرم رسيدم، ديدم نماز مى‌خواند و مستى از او رفته است. گفتم: اى امير مؤمنان!!! مى‌دانى امشب چه كار كردى‌؟ گفت: نه، به خدا سوگند! واى بر تو مگر چه كار كرده‌ام‌؟! گفتم: تو نزد فرزند رضا-عليه السّلام-رفتى و او را در حالى كه در خواب بود قطعه-قطعه كردى. و با شمشيرت، گلوى وى را بريدى سپس بيرون آمدى! گفت: واى بر تو چه مى‌گويى‌؟ گفتم: چيزى را مى‌گويم كه انجام داده‌اى. پس ياسر خادم را صدا زد و گفت: واى بر تو! اين ملعونه چه مى‌گويد؟ ياسر گفت: هر چه مى‌گويد راست است. مأمون گفت:« إِنّٰا لِلّٰهِ‌ وَ إِنّٰا إِلَيْهِ‌ رٰاجِعُونَ‌ »خودمان را هلاك و رسوا نموديم. واى بر تو اى ياسر! برو و از او برايم خبرى بياور. ياسر رفت و زود برگشت و گفت: مژده اى امير مؤمنان!!! مأمون گفت: چه بود؟ ياسر گفت: بر او وارد شدم، ديدم صحيح و سالم نشسته است و پيراهنى بر تن و لحافى بر رو، انداخته بود. و در كار او حيران شدم. بعد كه خواستم به بدنش نگاه كنم تا ببينم آيا اثرى از شمشير بر وى مانده است يا نه، به وى گفتم: دوست دارم كه اين پيراهن را به من هبه كنيد تا به آن تبرك جويم.نگاهى به من كرد و لبخندى زد. مثل اينكه مى‌دانست من چه مى‌خواهم. آنگاه فرمود: لباس فاخرى به او بدهيد. گفتم: جز اين پيراهنى كه بر تن داريد، چيز ديگرى نمى‌خواهم. پس پيراهن را بيرون آورد و تمام بدنش نمايان شد. به خدا سوگند! هيچ اثرى از شمشير نديدم. در اين هنگام مأمون به سجده افتاد و هزار دينار به ياسر بخشيد و گفت: شكر خداى را كه ما را به ريختن خون او دچار نساخت. سپس گفت: اى ياسر! آمدن اين زن ملعونه را به نزد من و گريستن او را به امام گزارش بده ولى لازم نيست رفتن مرا بگويى. ياسر گفت: سرور من! تو پيوسته با شمشيرت او را مى‌زدى و من و اين زن نگاه مى‌كرديم تا اينكه قطعه-قطعه كردى و گلويش را بريدى و مثل شتر مى‌غريدى. مأمون گفت: خدا را سپاس مى‌كنم و آنگاه به من گفت: به خدا سوگند! اگر دوباره برگردى و نزد من از اين حرفها بزنى، تو را خواهم كشت. بعد به ياسر گفت: فلان اسب را با ده هزار دينار براى او ببر و از او بخواه كه سوار شود و پيش من بيايد. و به هاشميين و بزرگان و فرماندهان هم بگو كه با او سوار شوند. و ابتدا خدمت او برسند و بر او سلام كنند. ياسر هم دستورات مأمون را اجرا كرد و همه به سوى او رفتند. و آن حضرت هم به آنها اذن دخول داد و به ياسر گفت: اى ياسر! آيا اين گونه است عهد ميان من و او؟ گفتم: اى فرزند رسول خدا-صلّى اللّٰه عليه و آله-اكنون وقت گلايه نيست. به حق محمّد و على سوگند! او از فعل خويش هيچ نمى‌دانست. امام-عليه السّلام-به همۀ آنها اجازه ورود داد مگر عبد اللّٰه و حمزه پسران حسن را، چون اينها چند بار نزد مأمون از آن حضرت بدگويى كرده بودند. سپس امام برخاست و با آن جماعت به سوى مأمون روانه گرديد. مأمون به استقبال حضرت آمد و وسط‍‌ پيشانى او را بوسيد. و او را در صدر مجلس نشاند. و به ديگران هم دستور داد كه دورتر از آنها بنشينند. مأمون با حضرت خلوت نمود و عذر خواهى كرد. ابو جعفر-عليه السّلام-به او فرمود: مى‌خواهم تو را نصيحتى بكنم، پس آن نصيحت را از من بپذير. مأمون گفت: بگو. حضرت فرمود: توصيه مى‌كنم كه شراب خوارى را ترك كنى. مأمون گفت: فدايت شوم اى پسر عمو! نصيحت تو را قبول مى‌كنم .

divider