شناسه حدیث :  ۲۹۰۳۵۳

  |  

نشانی :  الاحتجاج  ,  جلد۱  ,  صفحه۱۷  

عنوان باب :   الجزء الأول فصل في ذكر طرف مما أمر الله في كتابه من الحجاج و الجدال بالتي هي أحسن و فضل أهله

معصوم :   امام حسن عسکری (علیه السلام) ، امام رضا (علیه السلام)

وَ عَنْهُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ قَالَ عَلِيُّ بْنُ مُوسَى اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلاَمُ : يُقَالُ لِلْعَابِدِ نِعْمَ اَلرَّجُلُ كُنْتَ - هِمَّتُكَ ذَاتُ نَفْسِكَ وَ كَفَيْتَ مَئُونَتَكَ فَادْخُلِ اَلْجَنَّةَ أَلاَ إِنَّ اَلْفَقِيهَ مَنْ أَفَاضَ عَلَى اَلنَّاسِ خَيْرَهُ وَ أَنْقَذَهُمْ مِنْ أَعْدَائِهِمْ وَ وَفَّرَ عَلَيْهِمْ نِعَمَ جِنَانِ اَللَّهِ تَعَالَى وَ حَصَّلَ لَهُمْ رِضْوَانَ اَللَّهِ تَعَالَى وَ يُقَالُ لِلْفَقِيهِ يَا أَيُّهَا اَلْكَافِلُ لِأَيْتَامِ آلِ مُحَمَّدٍ اَلْهَادِي لِضُعَفَاءِ مُحِبِّيهِمْ وَ مُوَالِيهِمْ قِفْ حَتَّى تَشْفَعَ لِكُلِّ مَنْ أَخَذَ عَنْكَ أَوْ تَعَلَّمَ مِنْكَ فَيَقِفُ فَيُدْخِلُ اَلْجَنَّةَ مَعَهُ فِئَاماً وَ فِئَاماً وَ فِئَاماً حَتَّى قَالَ عَشْراً وَ هُمُ اَلَّذِينَ أَخَذُوا عَنْهُ عُلُومَهُ وَ أَخَذُوا عَمَّنْ أَخَذَ عَنْهُ وَ عَمَّنْ أَخَذَ عَمَّنْ أَخَذَ عَنْهُ إِلَى فَانْظُرُوا كَمْ صُرِفَ مَا بَيْنَ اَلْمَنْزِلَتَيْنِ .
زبان ترجمه:

الاحتجاج / ترجمه غفاری ;  ج ۱  ص ۲۱

و همچنين از حضرت الامام الهمام ابو محمد الحسن العسكرى عليه السّلام مروى و منقول است كه روزى امام البرايا ابى الحسن على بن موسى الرضا عليه السّلام از لسان معجز نشان بيان نمود كه در روز قيامت حسب الامر رب العزت بآن فقيه كه پيوسته در دار المشقه دنيا بعبادت و بندگى ايزد تبارك و تعالى در تمامى ساعات ليالى و ايام و همگى اوقات صبح و شام جميع اجسام و اندام و ساير جوارح خود را بالتمام بطاعت حضرت ملك العلام اشتغال دارد ملايك گرام بحكم لازم الاحترام بآن فقيه نيكو سرانجام ندا و اعلام نمايند كه:چون تو مرد نيك نام و بعبادت ما پيوسته مشغول بودى الحال خاطر از فضايح آثام و سوانح يوم القيام جمع نمودى و كفايت مئونت خود از روى فراست بردى و جد بسيار و جهد بيشمار بجاى آوردى بحكم حضرت واهب بى‌منت بايد داخل جنت گردى. اينست حال عابد زاهد كه مطلب او همين رهائى نفس او بود و بس،اما فقيه صاحب علم و عرفان كه پيوسته افاضه خير و احسان او بجميع افراد انسان بود و همت او مصروف بود بآن كه همگى و تمامى انسان را بقدر وسع و امكان از چنگ شياطين و تبعه مرده آن ظالم بى‌دين رهانيده بوسيله تعليم و تفهيم ساير آداب شرايع حضرت نبى الاكرم سبب هدايت و ارشاد جهله شيعيان و دخول جنان ايشان و تحصيل رضاى ايزد منان بواسطه مؤمنان گردد حسب الحكم قادر سبحان آن فقيه عالم را در انشاء اخروى و در منازل آن جهانى منادى ندا نمايد كه:اى فقيه عالم چون تو كفيل حال و وسيله حصول امانى و آمال ايتام محبين محمد و آل عليهم السّلام كه منقطع از شرف صحبت كثير المسرت و المنفعة آن بهترين طوايف انام عليهم سلام الملك العلام شديد چون شما باعث هدايت و ارشاد اين عباد يعنى ضعفاى محبان و مواليان ائمة المعصومين عليهم سلام اللّٰه المنان گشتيد بايد كه در موقف عرصات كه محل و مكان شفاعت خطيئات و عرض عذر تقصيرات عصات امت سيد البريات و جهله شيعيان ائمه اطهار است توقف نمائيد تا آنكه جماعتى كه از شما تعليم آداب دين مبين و احكام شرع سيد المرسلين گرفته باشند يا از كسى كه آن كس همه طرق شريعت و آداب ملت را بواسطه يا بوسائط‍‌ از شما استعلام و استفهام نموده باشند شفاعت آنان را پيش نهاد همت خود گردان كه التماس تقصيرات همگى ايشان از تو مبذول و مقبول است. حسب الامر خالق اكبر آن فقيه مؤمن در آن مأمن فيض‌گستر توقف نموده شفاعت جمع بسيار بسيار بسيار كند تا آنكه بوسيله شفاعت آن فقيه نيكو كار جماعت بسيار و جماعت بسيار و جماعت بسيار داخل جَنّٰاتٍ‌ تَجْرِي مِنْ‌ تَحْتِهَا اَلْأَنْهٰارُ گردند.و لفظ‍‌«جماعت بسيار»از آن امام ابرار ده بار تكرار يافته؛و مراد از جماعت مذكور تلامذه بواسطه و وسايط‍‌ آن عالمست كه جميع اركان دين مبين و آداب شرع سيد النبيين و منهاج ائمه معصومين سلام اللّٰه عليهم اجمعين را بجهله محبين اهل بيت طاهرين كه علوم آداب دين از آن فقيه فرا گرفته باشند يا از كسى تعليم گرفته باشند كه آن كس از فقيه فرا گرفته يا از كسى كه بدو سه واسطه از آن فقيه تعليم گرفته باشند نموده و نمايند تا روز قيامت. بناء عليه هر كه ديده بصيرت و نظر خبرت گشايد و از روى عقل و معرفت و تفرس و حذاقت ملاحظه و مشاهده نمايد ادراك رفعت محل عابد و عالم و عزت و منزلت آن دو سالم كند كه بچه كيفيت و عنوانست،زيرا كه بعد از اطماع نظر و ابراح فكر مرتبه فضل و حال و مراتب معرفت و كمال هر يك بكمال وضوح و عيان رسد و ظاهر و بين گردد كه رتبه فقيه فاضل بچندين مراتب و مراحل اعلى و افضلست از عابد غير كافل.

divider

الاحتجاج / ترجمه جعفری ;  ج ۱  ص ۹

9-و به اسنادى كه گذشت از امام رضا عليه السّلام نقل است كه فرموده: روز قيامت به عابد گويند:«آفرين! چه آدم خوبى! خودت را نجات دادى و هيچ كارى به ديگران نداشتى. پس داخل بهشت شو. آگاه باشيد كه فقيه كسى است كه خيرش را به همۀ مردم مى‌رساند، و از دست دشمنانشان مى‌رهاند. و براى آنان نعمتهاى بهشت خدايى را تمام و كمال دريافت مى‌كند، و رضوان الهى را برايشان بدست مى‌آورد. و به فقيه گفته شود: اى سرپرست ايتام آل محمّد، دوستدار ضعفاى شيعه و موالى آنان، بايست تا شفاعتت را مشمول هر كه از تو تحصيل كرده و دانشى آموخته، نمايى، پس مى‌ايستد و گروه گروه؛ تا ده گروه صد هزار نفرى را وارد بهشت مى‌كند، و ايشان همان افراد علم آموخته و شاگرد او تا روز قيامتند، حال تفاوت ميان دو جايگاه [عابد و فقيه] را بنگريد!.

divider